Го отвoрате фрижидерот, ја гледате кутијата со јајца и се прашувате – дали се уште се добри?
Звучи познато?
Ова прашање си го поставуваат милиони луѓе низ светот, а одговорот не е толку едноставен како што изгледа на прв поглед. Рокот на траење на јајцата зависи од неколку фактори што најчесто целосно ги занемаруваме, пишува N1.
Купени јајца и правилно чување
Кога купувате јајца во супермаркет, првото нешто што треба да го забележите е дека тие секогаш се наоѓаат во ладилник. Тоа не е случајно. Индустриски обработените јајца задолжително се чуваат на ниска температура, бидејќи со процесот на миење им се отстранува природната заштитна обвивка.
Пред да ја ставите кутијата во кошничката, отворете ја и проверете ги јајцата. Внимавајте на напукнатини или оштетувања на лушпата. Секоја пукнатина е потенцијален влез за бактерии – нешто што никој не го сака во својата кујна.
Штом ќе стигнете дома, јајцата веднаш ставете ги во фрижидер. Идеалната температура е под 4 степени Целзиусови. Под овие услови, јајцата го задржуваат квалитетот три до четири недели. Сепак, тоа зависи и од тоа колку биле свежи кога пристигнале во продавницата.
Зошто домашните јајца траат подолго
Постои еден детал што многумина не го знаат. Јајцата добиени директно од фарма или од домашен кокошарник се однесуваат по поинакви правила. Причината е во тенка, речиси невидлива мембрана наречена кутикула.
Кутикулата е природен заштитен слој што ја покрива лушпата. Таа е составена претежно од протеини и фосфор и спречува навлегување на бактерии и влага низ микроскопските пори на лушпата. Уште во 1973 година, научниците Борд и Холс го документирале овој природен механизам на заштита.
Практично, тоа значи дека немиените домашни јајца можат да стојат и до четири недели на собна температура. Звучи изненадувачки, но е факт.
Проблемот настанува кога од желба за хигиена ги миеме јајцата. Со миењето всушност ја отстрануваме кутикулата и ги правиме поранливи на контаминација.
Индустриската обработка ја менува сликата
Во комерцијалното производство, јајцата задолжително се мијат пред да стигнат до продавниците. Со тоа се уништува природната заштита, па единствен начин да се зачува нивната безбедност е постојано ладење. Затоа јајцата во маркетите секогаш се во фрижидери.
Ако купувате од локални производители, побарајте немиени јајца и мијте ги непосредно пред употреба. Така ја задржувате природната заштита што е можно подолго.
Колку траат варените јајца
Ако сте свариле повеќе јајца отколку што ви се потребни, важно е да знаете дека тврдо варените јајца со лушпа можат да се чуваат во фрижидер до седум дена. Ако се излупени, рокот се скратува на неколку дена, бидејќи е отстранета последната заштитна бариера.
Интересно е што варењето всушност го скратува рокот на траење во споредба со суровите јајца, бидејќи високата температура ја менува структурата на протеините.
Може ли јајцата да се замрзнат
Замрзнувањето е опција, но не и со цело јајце. Течноста во лушпата се шири при замрзнување и таа пука. Решението е да ги скршите јајцата и да ги измешате жолчките со белките, па смесата да ја замрзнете во мали садови или калапи за мраз.
Вака подготвените јајца можат да траат и до една година.
Тестот со вода – едноставна проверка
Постои брз начин да ја проверите свежината на јајцето. Ставете го во сад со вода. Свежото јајце ќе потоне и ќе остане на дното. Ако лебди, фрлете го. Ако стои под агол, постаро е, но сè уште може да се користи за термичка обработка.
Каде најдобро да се чуваат јајцата
Вратите на фрижидерот се најлошото место за чување, иако таму често има држач за јајца. Температурата таму најмногу варира. Најдобро е јајцата да стојат на средната полица, во оригиналното пакување, заштитени од мириси и температурни промени.
Кога дефинитивно да не ги користите
Непријатен мирис при кршење на јајцето е јасен знак дека е расипано. Зеленкасти или темни дамки се исто така аларм. Воденесто бело и разлеана жолчка укажуваат на старо јајце.
Практичен совет
Користете ги јајцата по редослед на купување, најстарите први. За рецепти со сурови јајца користете само најсвежи. А ако се двоумите – подобро фрлете едно јајце отколку да го ризикувате здравјето.
