Мрежата за заштита од дискриминација реагира дека јавната дебата околу примената на законските услови за управување со моторни возила во изминатите денови прераснала во сензационализам, генерализации и говор на омраза, наместо во аргументирана и одговорна дискусија за доследна примена на законите.
Од Мрежата посочуваат дека законите мора да важат еднакво за сите граѓани, но истовремено институциите имаат обврска да создадат услови законските критериуми да бидат реално применливи за сите општествени групи. Во спротивно, последиците, како што наведуваат, најчесто ги чувствуваат веќе ранливите заедници, што дополнително ја продлабочува недовербата во институциите и правниот систем.
Во соопштението се наведува дека јавниот дискурс последните денови, наместо да се задржи на конкретното правно прашање, се трансформирал во поделба на „ние“ и „тие“, при што целата ромска заедница била претставена како поинаква и инфериорна. Според Мрежата, ваквиот пристап ги зацврстува стереотипите и ја оправдува долгогодишната дискриминација и исклучување на Ромите од општествените процеси.
Посебно се нагласува дека расизмот кон Ромите останува клучна причина зошто бројни политики и стратегии со децении не даваат конкретни резултати, а повеќекратната дискриминација – особено кон жените Ромки – се манифестира и на институционално и на општествено ниво. Образованието, како еден од клучните предуслови за излез од трансгенерациска сиромаштија, и понатаму не е подеднакво достапно, при што дел од децата се целосно исклучени од образовниот процес, а други се соочуваат со сегрегација и покрај судските пресуди.
Наместо исклучиво казнени мерки, од Мрежата повикуваат на системски и долгорочни политики што ќе овозможат пристап до образование, вклучително и образование за возрасни, економска интеграција и социјална поддршка. Се предупредува дека строгата репресивна примена на законите, во услови на системски пречки, може да доведе до непропорционални последици врз маргинализираните заедници.
Во соопштението се укажува и на загрижувачкиот обем на говор на омраза и закани со насилство во јавниот простор, при што институциите се повикуваат да реагираат доследно, без селективност. Посебен апел е упатен и до јавните функционери за внимателен и одмерен тон во комуникацијата, кој ќе придонесе кон доверба во институциите.
Мрежата ја нагласува и улогата на медиумите, повикувајќи на одговорно известување без сензационализам и наративи што водат кон стигматизација, како и на доследно модерирање и отстранување на коментари со говор на омраза, закани или повици на насилство.
На крајот, се потсетува дека државата има обврски согласно меѓународните стандарди и препораки за елиминирање на дискриминацијата врз Ромите, вклучително и обезбедување еднаков пристап до образование, домување, здравство и вработување, како и активни политики за инклузија и справување со говорот на омраза.
Според Мрежата, само преку еднаква примена на законите, одговорен јавен дискурс и политики што ги земаат предвид реалните услови во кои живеат различните општествени групи може да се обезбеди вистинска правна сигурност и еднаквост за сите граѓани.
