Проектот „Пиета во прекривките на ургентноста“ од реномираниот мултимедијален уметник Велимир Жерновски ќе биде македонскиот национален претставник на 61. Биенале за уметност во Венеција, кое ќе се одржи од 9 мај до 22 ноември 2026 година. Македонскиот павилјон ќе биде сместен на локацијата „Спацио Кастело 77“, во близина на престижното Арсенале. Претставувањето е организирано од Музејот на современа уметност – Скопје (МСУ), под покровителство на Министерството за култура и туризам, со Авни Ќаили како комесар и кураторски тим составен од Тихомир Топузовски и Аманда Буткез.
Годинашното биенале се одвива под темата „Во молски тоналитети“ („In Minor Keys“), концепт на починатата кураторка Којо Куох, кој Биеналето одлучи целосно да го реализира според нејзината првична замисла. Македонскиот проект се вклопува во овој контекст преку преиспитување на границите на човечкото и создавање нови етички сензибилитети во свет кој се соочува со постојани кризи и ургентни состојби.
Симболиката на „златните“ прекривки и вселенските материјали
Во своето монументално дело, Жерновски ја обвиткува препознатливата фигура на Пиета со златни ургентни прекривки изработени од метализиран пластичен филм (мајлар), материјал првично развиен за вселенски мисии на НАСА. Овие прекривки, кои денес се визуелен маркер за жртвите на конфликти, глобална нееднаквост и уништени живеалишта, служат како катализатор на промените во делото на Жерновски. Златната боја ја става фигурацијата во сфера на силни емоции и страдање, додека материјалот ја задржува телесната топлина, сугерирајќи грижа и преживување.
Според кураторите Топузовски и Буткез, вниманието во ова дело не е насочено само кон човечката фигура, туку кон кревките релации и неизвесната иднина. Под рефлектирачките набори на фолијата, фигурите се појавуваат и исчезнуваат, симболизирајќи ја трансформацијата и егзилот. Делото на оплакувањето овде не е крајна точка, туку генеративен процес што треба да доведе до нови општествени одговорности и поврзување со оние кои се во постојана несигурност.
За уметникот Велимир Жерновски
Велимир Жерновски (1981, Скопје) е еден од најистакнатите македонски уметници од својата генерација. Тој дипломирал и магистрирал на Факултетот за ликовни уметности во Скопје, а во своето творештво користи цртеж, видео, инсталации во јавен простор и уметнички книги за да ги истражи поимите на идентитетот и популарната култура.
Зад себе има богат меѓународен опус со самостојни изложби во светските метрополи како Њујорк, Париз, Виена и Белград. Неговото претставување во Венеција доаѓа во годината кога оваа престижна културна институција одбележува 130 години од своето постоење, продолжувајќи го континуитетот на македонското самостојно учество кое започна во 1993 година.
