Земјите-членки на НАТО, Полска, Естонија, Летонија и Литванија се повикаа на членот 4 на НАТО да започне консултации во рамките на Алијансата во врска со рускиот напад врз Украина, пренесува „Си ен ен“.
„Страните ќе се консултираат заедно секогаш кога, според мислењето на која било од нив, територијалниот интегритет, политичката независност или безбедноста на која било од Страните е загрозена“, се вели во член 4 од Северноатлантскиот договор.
Според веб-страницата на НАТО, консултацијата според член 4 може да доведе до колективна акција меѓу 30-те земји-членки.
Според веб-страницата на НАТО членот 4 бил повикан шест пати претходно од формирањето на Алијансата во 1949 година, последен пат од Турција во февруари 2020 година, откако десетици турски војници беа убиени во напад на сириските владини сили во областите на северот на Сирија кои се под контрола на опозицијата.
Турција се повика на член 4 во четири други прилики: еднаш во 2015 година за да ја информира Алијансата за нејзиниот одговор на терористичките напади во земјата; двапати во 2012 година, откако турски воен авион беше соборен во северна Сирија и откако турски цивили беа убиени од сириско гранатирање; и во 2003 година кога побара помош од сојузот за да го заштити своето население од какво било прелевање од војната во соседен Ирак.
Во два од тие прилики, НАТО одговори со воена помош, испраќајќи ракетни батерии за заштита од сириски напади во 2012 година и испраќајќи авиони и ракетни батерии во југоисточна Турција долж границата со Ирак во 2003 година.
Полска се повика на членот 4 во 2014 година по претходна руска агресија во Украина, состанок што резултираше со понатамошни напори на Алијансата да застане заедно против какви било закани.
Членот 4 е одделен од членот 5, кој е декларација на алијансата дека нападот врз една членка се смета за напад против сите.
М. А.
