Иако беше најавено дека четвртиот коалициски партнер на опозицискиот блок на Албанците „Европскиот сојуз за промени“, ќе биде движењето „Самоопределување“, според законските одредби што важат во Северна Македонија, тоа не може да се случи.
Во членот 8 од Законот за политички партии се вели:
„Политичките партии регистрирани во други земји не можат да дејствуваат на територијата на Република Северна Македонија“.
Од блокот на опозициските партии на Албанците Движењето БЕСА, Алтернатива, Демократското движење изјавија дека, „иако законски Движењето Самоопределување како субјект не смее да учествува на изборите, неговите членови кои се граѓани на Северна Македонија може да се најдат на листите за кандидати за пратеници на опозициските партии на Албанците, додека Движењето Самоопределување ѝ дава поддршка на опозициската коалиција, како и многу партиите во многу земји во светот“.
Движењето „Самоопределување“ и неговиот лидер Албин Курти на претседателските избори 2020 во Северна Македонија, го поддржаа кандидатот за претседател на албанската опозиција, професорот Блерим Река, кој потоа беше избран за министер за надворешни работи во првата влада на Курти, а потоа и за негов советник. Исто така, на локалните избори во 2021 година, Движењето „Самоопределување“ им даваше поддршка на албанските опозициски партии.
„Самоопределување“ во Северна Македонија, освен што отворено ќе ја поддржи албанската опозиција, нема да биде активен дел како субјект во изборниот процес. Граѓаните на Северна Македонија, кои се и членови на „Смоопределување“, можат да бидат вклучени и во листите за кандидати за пратеници на албанската опозиција, но тоа не значи дека „Самоопределување“ на Албин Курти ќе биде во изборната трка на изборите во 2024 година.
И Зијадин Села, Арбен Таравари и Африм Гаши го поддржаа Движењето „Самоопределување“ на тамошните парламентарни избори, дури и директно учествуваа на изборните митинзи на Курти.
И Демократската унија за интеграција (ДУИ) на Али Ахмети добивала поддршка и им даде на косовските партии Демократската партија на Косово на Хашим Тачи и Алијансата за иднината на Косово на Рамуш Харадинај.
Причината зошто Албин Курти и неговата партија покренаа толку жестока политичка дебата на политичката сцена на Албанците во Северна Македонија, но и пошироко, е надежта дека неговата партија ужива поддршка од Албанците овде.
Како што пишуваше „Фронтлајн“, партијата на Албин Курти во Северна Македонија има над 10 илјади членови кои се регистрирани како активисти во нивната канцеларија во Приштина. Тие активно учествуваат во секој изборен циклус во Косово, давајќи свој придонес во кампањата.
„Фронтлајн“ од добро упатени партиски извори дознава дека на парламентарните избори во 2024 година на листите за кандидати за пратеници од албанската опозиција ќе се најдат и членови на движењето Самоопределување. Беким Ќоку, советник на премиерот на Косово, Албин Курти за Северна Македонија, ќе биде носител на листата на кандидати на албанската опозиција во изборното единица пет, додека Влера Ѓакова, која исто така е државјанка на Северна Македонија, ќе биде дел од листата на кандидати за пратеници на албанската опозиција во првата или втората изборна единица.
– Беким Ќоку е советник на премиерот Курти, тој е од Струга. Ќоку претходно беше пратеник на Алијансата за Албанците и сега ќе биде на нашите листи. Не направија политичка партија, човекот е граѓанин на Северна Македонија, но е советник на Курти и член на „Самоопределување“, изјави претседателот на Демократското движење, Изет Меџити.
Претседателот на Државната изборна комисија (ДИК), Александар Даштевски, изјави дека „Самоопределување“ не може да учествува на изборите следната година.
– Нема можност партијата „Самоопределување“ на косовскиот премиер Албин Курти да учествува на изборите во Северна Македонија, изјави Даштевски.
„Фронтлајн“ контактира и со неколку претставници на движењето „Самоопределување“ во Приштина. Велат дека „Самоопределување“ не бара власт во Северна Македонија и дека политичката поддршка за одредена партија или политичар се заснова на идеи и програми.
– Во конкретниот случај не станува збор за вклучување на Самоопределување во политичката сцена на Северна Македонија. Тоа е меѓународна практика за соработка на политички субјекти врз основа на концептуални идеи, велат за „Фронтлајн“ претставници на „Самоопределување“.
Дестан Јонузи
