Со оглед на тоа што водата го покрива поголемиот дел од нашата планета, научниците се обидуваат да одговорат на фундаменталното прашање: од каде потекнува сето тоа?
Популарната теорија сугерира дека астероидите или кометите помогнале да се донесе скапоцениот ресурс на Земјата во случајни средби, но новите докази можеби ја потопуваат оваа идеја. Студијата објавена во списанието Icarus покажа дека состојките за вода можеби биле присутни во почетокот на развојот на Земјата, што покажува дека создавањето на вода можеби е почест процес на планетите отколку што се мислеше, пишува Вашингтон Пост.
„Секогаш некако претпоставувавме дека Земјата е единствена“, рече Том Барет, водечки автор на студијата и кандидат за докторат на Универзитетот во Оксфорд. „Имаме огромни океани на нашата површина кои се клучни за начинот на кој ги живееме нашите животи. Спротивно на претходните сфаќања, материјалите што ја направија нашата планета изгледа дека ги содржат состојките за вода“, рече тој.
Научниците долго време се прашуваа дали раната Земја можела сама да содржи соодветни водород и кислород за да се создаде вода на нашата планета.
„Некои мислат дека индициите би можеле да бидат вградени во метеорит за кој се смета дека е сличен на нашата новородена планета, наречен енстатит хондрит. Овие типови метеорити беа формирани во внатрешниот Сончев систем и „веројатно го претставуваа најголемиот дел од материјалот што ја формираше Земјата пред 4,6 милијарди години“, рече Барет.
Користени како аналогни за раната Земја, овие метеорити отелотворуваат ветувачка перспектива за формирање вода. Претходните истражувања покажаа дека тие содржат доволно водород за да се објасни формирањето на океаните на Земјата, но ја идентификуваше локацијата на само околу 20 проценти од водородот во овие метеорити. Не е јасно дали остатокот од водородот постоел суштински во метеоритите или дали примерокот бил контаминиран на Земјата.
Барет и неговите колеги имаа за цел да го земат предвид остатокот од водородот. Користејќи ја технологијата на Х-зраци за испитување на метеорит од енстатит хондрит пронајден на Антарктикот, тие открија значителни делови од водородот прикачен на сулфур. На нивно изненадување, тие ги пронајдоа соединенијата во матрицата на карпата.
Тимот предложи методи за тоа како водородот можеби се појавил таму. Барет рече дека во раниот Сончев систем, постоечките соединенија на железо сулфид во метеоритот можеле да дејствуваат како катализатор за создавање на водород и сулфур соединение, делувајќи како фабрика за водород. Тој рече дека соединението можело да се формира во поголемите зрна во карпата и да се пумпа во материјалот на матрицата, што е „прилично ефикасен начин за складирање на доста забележителни концентрации на ова соединение кое носи водород“.
Метеоритот исто така содржел кислород, но тимот не истражувал како соединението водород-сулфур на крајот довело до вода.
Други истражувачи велат дека анализата е важен чекор во разбирањето на потеклото на водата на Земјата.
„Она што е ново е тоа што истражувачите ја пронајдоа локацијата на водородот во енстатитните хондрити, веројатните градежни блокови на Земјата“, рече Ив Мароки, космохемичар во францускиот Национален центар за научни истражувања, кој не беше вклучен во истражувањето.
Мароки беше дел од тимот кој претходно откри дека овие метеорити имаат висока содржина на водород, но не можеше да ги идентификува локациите. Тој рече дека наодите ги потврдуваат неговите претходни заклучоци дека водородот бил наследен од почетокот на Сончевиот систем и дека овие метеорити содржат доволно водород за производство на океаните на Земјата.
„Земјата можеби имала повеќе од доволно состојки за да формира вода од самиот почеток“, вели планетарниот научник Патрик Шобер, кој не бил вклучен во истражувањето. Тој додаде дека истражувањето покажува дека „изобилството на вода на Земјата не е чудна несреќа; тоа е она што се очекуваше“.
Но, Шобер истакнува дека астероидите или кометите сепак можеле да одиграат важна улога подоцна во историјата на Земјата. На пример, водородот во овие метеорити од енстатит хондрит се совпаѓа со составот на обвивката на Земјата, но не ја објаснува добро содржината на водород и азот во океаните на Земјата.
„Подоцнежните бомбардирања од надворешни извори на Сончевиот систем додадоа дополнителен зачин на приказната, менувајќи ја изотопската структура на нашите океани“, рече Шобер. Но, тој рече дека имаме „доволно испарливи материи за да направиме вода дури и претходно“.
Ако состојките за вода се пообилни отколку што се мислеше, ресурсот би можел да биде почест на други планети, велат истражувачите. На пример, доказите покажуваат дека Марс можеби имал протечна вода и изгледал многу слично на современата Земја. Ако Марс првично имал вода, рече Барет, можеби нешто се случило во неговата историја што ја исцрпило неговата вода.
Сега, се поставува ново прашање: Дали Земјата денес е погодна за живеење поради тоа како настанала или поради тоа како еволуирала?
Подготви: Ј. Ѓ.
