Пишува: БРАНКО ТРИЧКОВСКИ
На одбележувањето на 35 годишнината од независноста на Македонија, што во организација на СДСМ се одржа во големата сала на Македонската филхармонија на 3 септември, прво ми остави впечаток големиот интерес на граѓаните, бројната публика со интересен состав. Дури мислам дека во салата немаше место за сите заинтересирани.
Второ, Филипче имаше добар говор со добри поенти и од животот и делото на Глигоров и во врска со актуелните предизвици пред Македонија со нагласка на драматичните разлики во видувањата меѓу власта и опозицијата. Критички интониран говор со фини формулации, упадливо различни од оние на владејачката партија кои се опремени со омраза, агресија и лоши намери кон Македонија.
Кажа сѐ, без да се расправа или да фаќа кавга.
Битно беше да се покаже таа разлика драстична.
Ми падна драго дека овој настан ќе значи консолидација на неговата лидерска позиција и малаксување на аспирациите на други чинители на тој пост.
Филмот „Глигоров од Македонија“ на Калајџиски и Филактов, кој со говорот на Филипче беше главен дел од одбележувањето на годишнината од независноста, е добра идеја и дело за консолидација на македонската идеја кај сите што не сакаат по тоа прашање да ги купуваат евтините лижавчиња на вмро, туку сакаат да одат напред поаѓајќи од реалните историски дострели на Македонија и од свеста дека ние мораме да му се прилагодуваме на светот, а не светот на нас.
Филмот обилуваше со патетичност, на моменти и баналности и со некаква агресивност во идејата да предизвика емоции и жар или жал за Македонија на еден класичен македонистички, би рекол, начин, во целината, со монтажата, со изборот на трилери за врзување на изјавите на Глигоров, со пресилната и предраматична музичка подлога итн. Глигоров само во ретки моменти имаше моќ да го привлече вниманието, другото беа општопознати, дури, би рекол банални работи кажани на начин кој не е во состојба да ја долови драматичноста и големината на настаните. Можеби затоа што драма и немало. Но од некакво визионерство немаше ниту трага, ниту можеше да има затоа што се инсистира на Глигоров како мит, а не како важен политичар кој освен добри работи, остави и деликатно наследство во некои работи и лошо до таа мерка што го чувствуваме и денес. Многу работи остави отворени во моменти кога имаше моќ да ги реши. Името, на пример. Мора да се има пореален пристап кон политичар чија држава по дваесет и кусур години од неговото заминување, е на работ на пропаста.
И на крајот воспевањето и восприемањето на неговото наследство и на некој начин сведувањето на тоа на паролата „Македонија е сѐ што имаме” е плод на склоноста на Македонците кон бесмислени патетичности. „Македонија е сѐ што имаме“ и во своето буквално и политичко и симболичко значење е многу лоша формулација која ги деградира луѓето, а на Македонија ѝ дава значење кое лебди во облаците и ја покажува нашата сиромаштија на духот.
ПС. Филмот е неподнослив. Сакав да ја напуштам салата, но се воздржав од почит кон настанот. Тоа таму не беше ниту патетика туку вулгагна заебанција со темата, односно со Глигоров, со Македонија и со програмата на СДСМ за одбележување на годишнината од независноста. Ти препорачувам да го самобункерираш. Мојот осврт беше резултат на неподносливиот показ на најдефектното можно саморазбирање на Македонија. Жал ми е што нашето пријателство не беше во состојба тој изблик да го спречи. (Од обраќањето до режисерот Никола Калајџиски)
Текстот е личен став на авторот | ПРВА ЛИНИЈА
