Институтот за истражување и анализа на политики „Ромалитико“ известува дека според најновиот Годишен Извештај за состојбата со човековите права за 2022 на Стејт департментот на САД, Ромите како етничка заедница се диспропорционално најпогодени од бариерите поврзани со добивање извод од матична книга на родени.
Со привремената идентификациона исправа која се издава за лица кои прв пат се евидентираат во посебната матична книга на родени не може да се остварат основните човекови права. Дополнително, во нашата држава овие лица не добиваат матичен број, туку посебен матичен кој не е препознаен од системот. Со тоа, овие лица се изложени на дополнителна дискриминација пред институциите.
Во однос на правичната застапеност, Стејт департментот забележува дека токму Ромите се оние кои остануваат да бидат несоодветно и неправично застапени во јавната и државната администрација.
Во делот на здравство се истакнува предизвикот со незаинтересираноста на работење во ромските средини, додека во однос на образованието се забележува дека сегрегацијата кај Ромите честопати се случува поради одбивање на родителите нивните деца да учат со деца Роми. Расистичкиот пристап е присутен и во делот на домување каде се наведува примерот од Кочани кога жителите поднеле петиција до општината во однос на изградба на домување наменето за Роми. Во извештајот се нотира и дека пресудата за случајот во Битола – полициска бруталност претставува преседан за доделување затворска казна, но и дека има потреба од ефективна истрага во случаевите на полициско малтретирање на Роми.
Во извештајот, исто така, е наведено дека Ромките треба да имаат подобар пристап до семејно планирање и медицинска грижа, но и дека се бележи пад на рани бракови кај ромската заедница.
Ромалитико преку свои извештаи за состојбата на ромската заедница даде свој придонес во Годишниот извештај за состојбата со човековите права во нашата земја. Останува Владата и институциите значително да се заложат за решавање на овие клучни предизвици, особено предизвиците кои доаѓаат како резултат на антициганизмот, порачаа од организацијата.
