Северна Македонија може повторно да го фати чекорот така што ќе започне со работата на реформската агенда. Агендата 2030 на ЕУ е активна, а перспективата за членство на земјата во ЕУ е вистинска, исполнива и изводлива, кажа на денешната дебата на тема „Реформите како заедничка одговорност: Градење консензус за пристапување на Северна Македонија во ЕУ“ Владимир Дробњак, поранешен главен преговарач за пристапните преговори на Хрватска со ЕУ и експерт на УНОПС.
– Меѓународниот поредок се менува и нивото на несигурност значително се зголеми. Некој може да каже дека во моментов глобалните институции имаат и мултилатералните системи се разградуваат и незнаеме како ќе изгледа иднината. Меѓутоа ЕУ останува на овој стратешки пат и овој стратешки момент силна и релевантна многу повеќе од кога било за да понуди и сила, меѓутоа и заштита во исто време. И ова е она што за Северна Македонија е најважното нешто и најважната точка. Имајќи предвид дека ја имаме оваа несигурност на времињата во кои што живееме, сите треба да сфатат дека националниот интерес најдобро служи на целта кога европските решенија функционираат, а центарот на гравитацијата на Северна Македонија не е Скопје туку Брисел и Вашингтон, рече Дробњак.
Според него, никој не може да нагласи доволно колку е важно членството на Северна Македонија во НАТО а исто така и во ЕУ. Проширувањето на ЕУ се случува во една многу сложена средина во која влијае војната во Украина, но и новата американска политика на претседателот Трамп. Тој при тоа ситуацијата со проширувањето ја одбележа со три клучни збопра – перспектива, празнина, но и кондиционалност и бројката 2030
Оцени дека граѓаните на државата треба да знаат дека перспективата за членство на земјата во ЕУ е вистинска, исполнива и изводлива, што произлегува од документите на ЕУ. Празнината или јазот, пак, се однесува на недоволната социо-економска конвергенција меѓу земјите од ЕУ и ЗБ, за чие забрзано надминување треба да помогне Планот за раст и усвоената реформска агенда – нови инструменти конкретно и специфично направени за да го намалат овој јаз.
Зборот условеност, додава тој се однесува на повеќекратните услови кои треба земјата да ги исполни за да стане членка на ЕУ. Тој укажа дека државава не е единствена која се соочила со проблеми на својот европски пат и укажа на хрватското искуство од преговорите за пристапување со ЕУ – соработка со Хашкиот трибунал, проблемот со поморската граница со Италија и целиот пакет на погранични прашања со Словенија.
Бројката 2030, рече Дробњак покажува дека ЕУ останува спремна за проширување односно дека претстои големо проширување до 2030 година, но и дека на Унијата и претстои работа на внатрешни реформи и на повеќегодишната финансиска рамка за 2028 – 20234 година. За Северна Македонија, нагласи дека во отсуство на формален почеток на пристапните преговори Реформската агенда е најважната алатка која ја има на располагање која може да ја искористи.
Осврнувајќи се на успехот на Хрватска , Дробњак рече дека тој се должи на тоа што имаше добар моментум ЕУ беше пподготвена да ја прифати Хравтска во еден процес заснован на заслуги, и пред се на постигнатиот национален консензус во Парламентот и во јавноста и на добриот преговарачки тим којшто остана непроменет уште од самиот почеток па се до крајот на процесот.
-Ние се радуваме на новото проширување после речиси 10 години. 2030 година е веднаш зад аголот, не е многу далеку, има огромна работа која треба да се заври Северна Македонија може повторно да го фати чекорот така што ќе започне со работата на реформската агенда која што веќе е на нејзиниот пат за спроведување и мислам дека одите во добра насока. Оваа година е круцијална за ова и е многу важно не само дека сите овие реформи да ги комуницирате затоа што од нив имате полза. Хрватска на крајот од овој процес беше многу подобра земја
Целата политичка, академска и деловна заедница и елита заедно со целата земја се вклучени во ова. Одтаму е многу важно сето ова да се комуницира и да се вклучат сите капацитети во општеството и сите експерти, порача Дробњак.
