Ниските јавни инвестиции, бавните реформи во продуктивноста, миграцијата и растот на платите без раст на продуктивноста се најголемите внатрешни ризици на Северна Македонија. Ова, меѓу другото, се наведува во последниот Извештај на Меѓународниот монетарен фонд (ММФ) за Северна Македонија, при што се додава дека инфлацијата повторно е зголемена, достигнувајќи 4,9 отсто во јануари 2025 година – од 2,2 отсто во август минатата година.
– Основната инфлација поттикната од растот на платите стана главна грижа. Инфлацијата повторно се зголеми, достигнувајќи 4,9% во јануари 2025 година од 2,2% во август 2024 година. Ниските јавни инвестиции, стагнантните реформи, како и миграцијата и растот на платите без раст на продуктивноста се исто така ризици, се наведува во извештајот на ММФ, додека надворешните ризици вклучуваат „промени во трговските политики, намален извоз и заострување на финансиските услови, се наведува во извештајот.
ММФ предвидува економскиот раст за оваа година да достигне 3,3% во 2025 година, процент кој може да се намали доколку продолжи трендот на миграција на работна сила.
„Економскиот раст би можел да достигне 3,3% поттикнат од домашната побарувачка, јавните инвестиции (Коридор 8 и 10Д) и растот на реалните плати. Слабата надворешна побарувачка, особено поради структурните промени во европскиот автомобилски сектор, ќе остане предизвик. Долгорочно, високата миграција би можела да го намали потенцијалниот економски раст на 3,0 отсто“.
Во Извештајот се вели проектираниот дефицит од 4% од БДП во Буџетот за 2025 година може да биде надминат доколку приходите од намалувањето на неформалната економија и подобрувањето на наплатата на даноците не ги достигнат целите.
ММФ препорачува избегнување на зголемување на расходите и фокусирање на намалување на субвенциите и даночните расходи.
– Јавниот долг надмина 60% од БДП, надминувајќи ги нивоата пред пандемијата за 14 процентни поени“, се вели во извештајот, и сугерира дека каматните стапки исто така треба да останат непроменети додека инфлацијата одржливо не падне.
Според извештајот политичките стапки треба да останат на чекање, а алатките за ликвидност налагаат дополнително заострување додека инфлацијата не се намалува постојано.
Дестан Јонузи
