Пишува: ГОРАН БОЖИЧЕВИЌ
Денови наназад ме прогонува едно чувство — како да се наоѓаме на работ на граѓанска војна. И во САД, и во Србија. Не зборувам за тоа, го чувам во себе, го споделив само со неколку блиски луѓе. Не тврдам дека тоа ќе се случи, ниту дека има сигурни знаци. Но стравот е тука. Тој немир не доаѓа од ништо, туку од атмосферата која со месеци врие: напнатост, омраза, поларизација, агресија, осетливост на секој збор.
Утрово се разбудив и прочитав за заканата од федералната администрација на САД дека ќе испрати војска во Калифорнија. Зошто? Затоа што отпорот против фашизмот веќе не е тивок – тој е на улиците, се гледа, се чувствува.
Го пишувам ова не за да ширам паника, туку затоа што ме загрижува начинот на кој луѓето реагираат. Во коментарите гледам навивање, потсмев, банализирање, детинести реакции. Тоа е таа друга опасност – како деструктивноста на насилството предизвикува и ментална деструкција, како нè учи да заборавиме дека зад секој конфликт се крие човечка трагедија.
Можеби нема да има војна. Можеби ова се само стравови кои се хранат од секојдневната несигурност. Но, дури и стравот е важен показател – дека нешто не е во ред, дека мора да сме внимателни, будни, одговорни.
Сега е време за зрелост. Време е да ги зајакнеме врските меѓу нас, да им дадеме поддршка на оние кои се чувствуваат загрозени, да создадеме притисок за разум, за смиреност, за ненасилно решавање на конфликтите. Не смееме да дозволиме да нè вовлече логиката на омраза, казна, одмазда.
Војната никогаш не е забава. Таа не доаѓа како игра, туку како уништувачка сила што нема граници, што не бира кого повредува. Но можеме да ѝ се спротивставиме. Можеме да одбереме мир, хуманост, сочувство.
Војната е зло – секогаш. Дури и кога ни изгледа далеку, или кога нè убедуваат дека е неизбежна. Таа прво нè тера да заборавиме дека секој човек значи нешто на некого. Ако сакаме да живееме во цивилизиран свет, мораме да се откажеме од решавање на судири со оружје. Да го отфрлиме насилството како начин на комуникација.
Да бидеме со оние што се исплашени – тоа е најмалку што можеме. Да не се радуваме на туѓи страдања – тоа е исто толку важно. Радоста има свое место – кај мирот, кај правдата, кај љубовта. Не кај болката и загубата.
Не е толку тешко да се препознае тоа.
Да го зачуваме мирот во себе, во нашите семејства, во нашите заедници – тоа е отпор против злото. Да не дозволиме да станеме соодговорни преку нашата пасивност или рамнодушност.
Да не го потценуваме стравот – туку да го претвориме во одговорност.
