За некои луѓе читањето е релаксација, хоби, бегство од реалноста, за некои е начин на информирање, одржување критичка мисла и надоградување на знаењето, но сите може да се согласиме дека книгите се храна за душата.
Дали интересот за читање се зголеми за време на пандемијата и вонредните услови, колку се застапени македонските автори во нашето издаваштво, и како висококвалитетните содржини се борат за своето место во комерцијалната средина, се дел од прашањата за кои разговаравме со Ненад Стевовиќ, главен и одговорен уредник во Или-Или.
ФРОНТЛАЈН: Минатата недела беше Недела на македонските автори. Може ли да ни кажете нешто повеќе во врска со тоа, колку се застапени тие во нашите издавачки куќи?
СТЕВОВИЌ: Би можел да зборувам за нашата издавачка куќа, за Или-Или, она што нам ни претставува особено задоволство е тоа што македонската литература има значаен удел во нашето издаваштво и станува веќе еден препознатлив белег на Или-Или. Тие се сè повеќе читани, нивниот квалитет го препознаваат македонските читатели, тоа се автори и авторки кои што освојуваат бројни домашни книжевни награди, кои што се преведувани во регионот и пошироко, кои што учествуваат на регионални фестивали и разни книжевни манифестации, така што ние решивме во ова време кога сите книжарници, сите издавачи прават некакви акции со попусти за да се привлечат читателите, ние решивме малку да одвоиме од тоа, да направиме една Недела на македонската книжевност во Или-Или и одгласот навистина беше одличен, ние сме многу задоволни, и жал ми е што оваа Недела на македонската книжевност во Или-Или оваа година поради ситуацијава се сведе само на продажба, сакаме оваа Недела да стане традиционална, така што наредните години очекуваме ситуацијата да се нормализира, и истата книжевна недела да ја збогатиме со разни книжевни настани и дружба, средба со писателите и слично.
ФРОНТЛАЈН: Колку луѓето читаа за време на пандемијата, дали се зголеми интересот на читање?
СТЕВОВИЌ: Претпоставка е дека се зголемил, луѓето поголем дел од времето го поминуваа дома, и мислам дека се зголеми. Дали е тоа многу малку, не знам, но се чувствува еден зголемен интерес за читањето.
ФРОНТЛАЈН: Каква е состојбата со издаваштвото во нашата држава, дали има некакво подобрување на таа тема?
СТЕВОВИЌ: Не знам, во Македонија има неверојатен број на издавачки куќи. Тоа е навистина една експанзија на издавачки куќи, која од нив со издаваштвото се занимава професионално, која од нив само како хоби. Има голем, голем број на изданија, но она што може да се забележи дека во најголем дел тоа се сведува на комерцијални книги, така што тука веќе и многу тешко се забележува некоја разлика во профилите на издавачките куќи, со оглед на тоа што во најголем дел се сведени на таа комерцијализација во книжевноста. Она што ме радува е што се појавија некои нови издавачи кои што се така доста специфични во однос на нивното издаваштво, и мислам дека и тие и ред други издавачи кои што на оваа работа пристапуваат сериозно, сочинуваат една солидна база издаваштвото да оди во еден поубав правец.
ФРОНТЛАЈН: Како Или-Или како издавачка куќа чија концепција е ориентирана кон висококвалитетни теми, се снаоѓа во пазарот каде што преовладуваат комерцијални содржини?
СТЕВОВИЌ: Со упорност и со доследност. Мислам, тешко е, ние 18 години постоиме, упорни сме во таа наша ориентација, кон тоа што сметаме дека е вредно во литературата, како во преводната, така и во македонската литература, тоа е малку потежок пат, но има убавина во сето тоа. Таа упорност резултира со тоа што се повеќе читатели нè препознаваат, се ориентирани кон Или-Или и имаат доверба во тоа што го работиме, знаат дека ќе добијат квалитет.
ФРОНТЛАЈН: Какви се плановите и проектите на Или-Или за во иднина?
СТЕВОВИЌ: Очекувам да продолжиме со она што го работиме до сега, она што е карактеристично за нас се промоциите, но за жал не можевме бројните нови изданија да ги покриеме со промоции, се надевам ситуацијава да се нормализира и тоа да го надокнадиме. Ќе издадеме уште бројни дела од домашни автори, ќе има и некои нови имиња, ќе издаваме и преводна литература, ќе ни гостуваат и автори од Европа, така што очекувам да биде ок.
Искра Ежова
камера: Атанас Петровски
монтажа: Ариан Мехмети
