Премиерот се претставува како победник, но неговите пораки звучат како предупредување и уцена кон коалиционите партнери Албанци. Политичкиот аналитичар Сефер Селими предупредува на опасна реторика што може да отвори нови тензии.
По повод Денот на револуционерната борба, премиерот и лидер на ВМРО-ДПМНЕ, Христијан Мицкоски, испрати порака што предизвика бурни реакции во јавноста.
Наместо државнички тон, говорот беше исполнет со предупредувања, политички пораки и, според дел од аналитичарите, отворени закани кон албанските коалициски партнери.
– Некои градоначалници станаа градоначалници со волјата и поддршката на Македонците, која не треба да си дозволат да ја изневерат, порача Мицкоски, јасно сугерирајќи дека легитимитетот на дел од албанските градоначалници зависи од волјата на ВМРО-ДПМНЕ.
Оваа изјава, дадена во свечен контекст, се чита како порака за политичка дисциплина – дека поддршката има цена и дека секој чекор може да биде казнет.
Премиерот дури додаде:
– Сите оние што се надеваат дека со етноцентрични теми ќе добијат нешто во политиката нека го видат и нека научат од примерот и падот на ДУИ и ќе разберат на што мислам. И тоа е добра лекција и за некои други политичари на македонската политичка сцена кои мора да разберат дека за да бидеме коалициони партнери треба да сме подготвени да се обединиме и да поддржиме вредности, а не да се поделиме за етнички теми и прашања низ призмата на шовинизам и слични етнички процедурални разлики. Ако е тоа така, тогаш апсолутно не ја гледам разликата помеѓу нив и Али од Зајас, кого сакаат да го заменат, истакна Мицкоски.
Со ваквиот тон, Мицкоски, според политичките аналитичари, се поставува како авторитарен водач кој не трпи отпор, наместо како премиер на сите граѓани.
Критичарите предупредуваат дека се создава пирамидален однос на надреденост и подреденост, каде што албанските партнери во коалицијата стануваат вазали, а не рамноправни политички чинители.
Сефер Селими: „Две јавни закани во еден говор“
Политичкиот аналитичар Сефер Селими го оцени говорот како опасен сигнал за демократијата и за меѓуетничките односи.
Во својата реакција, Селими напиша: „Две јавни закани од премиерот Мицкоски до албанските партнери: – Ако не се однесувате добро, ќе одиме на предвремени избори. – Не допирајте национални/етнички теми. Зборувајте за канализација и други глупости, јас се занимавам со национални прашања. Сè уште не сте виделе ништо…“
Со оваа констатација, аналитичарот сугерира дека Мицкоски ја користи изборната победа за да ја наметне својата волја, што може да доведе до потиснување на албанскиот политички субјект.
Арбен Зеќири: „Победата со закани и предлози“
Портпаролот на Алијанса за Албанците (Зијадин Села), Арбен Зеќири, го коментираше односот на премиерот со зборовите:
„Потврдата за ‘победата’ со гласовите на Вмро дојде заедно со фактурата и заканата“
Неговиот коментар го отсликува растечкиот скептицизам кај албанските партии во однос на партнерството во оваа влада, кое сè повеќе се перцепира како покорност наместо рамноправност.
Дел од политичките коментатори иронично ја нарекуваат новата политичка сцена „Севернистан“ – држава во која Албанците мора да внимаваат што зборуваат и како се однесуваат пред деспотот на Скопје.
Таквата перцепција е опасна и може да предизвика нови поделби и недоверба меѓу заедниците.
„Политиката на уцени и предупредувања не може да создаде стабилност,“ оценуваат аналитичарите.
Дестан Јонузи
