Украина е омилена земја-кандидат за влез во ЕУ за европските гласачи, открива ексклузивната анкета на IPSOS/Euronews, но проширувањето на блокот не е меѓу главните приоритети на граѓаните пред изборите за ЕУ во јуни следната година.
Четириесет и пет отсто од гласачите ширум ЕУ се за пристапување на Украина во Унијата, додека 35 отсто се отворено против, а други 20 отсто се двоумат за тоа, утврди анкетата на Euronews/Ipsos спроведена меѓу 26.000 испитаници од 18. земјите-членки.
Украина, земјата разурната од војна и соседна Молдавија, кон крајот на февруари 2024 година се здобија со кандидатски статус. Водачите на ЕУ оттогаш исто така се согласија да отворат пристапни преговори со двете земји.
Пред војната, можноста Украина да се приклучи на блокот се сметаше за далечна, бидејќи другите земји од Западен Балкан, дотогаш, со години беа во застој во нивните понуди.
Мислење за можноста за проширување на ЕУ со нови земји
Резултатите од анкетата за проширувањето на основа од земја по земја сугерираат дека прилично поволното мислење на Европејците за пристапување на Украина во ЕУ е мешавина од емоции, симпатии и политички реализам.
На пример, 68 отсто од Финците сакаат Украина да се приклучи на ЕУ. Финска, која ја дели границата со Русија, неодамна стана членка на НАТО, отфрлајќи ја децениската неутралност во процесот. Нордиските стратези веруваат дека постепената интеграција на Украина во ЕУ на крајот ќе го ослабне рускиот капацитет да се меша во источното соседство на Унијата.
По нив следуваат Португалија и Шпанија, каде што огромно мнозинство (68%) исто така се за приклучување на Украина.
Други нордиски земји, вклучително Шведска и Данска, како и земји-членки соседна Украина, како Полска и Романија, исто така се ентузијасти за оваа перспектива.
Мислење за можноста за проширување на ЕУ за да ја вклучи Украина
Земја-членка која најмногу се противи на пристапувањето на Украина е Унгарија каде 54 отсто од испитаниците се против таквиот потег, а само 18 отсто се за.
Франција, и покрај искрената поддршка на претседателот Емануел Макрон за Украина против Русија, е исто така една од земјите-членки каде што противењето на пристапот на Украина е најсилно.
На политичка партиска основа, гласачите на Зелените се најповолни за отворање на портите на ЕУ кон Украина, а потоа следат центристичкото гласачко тело на Големата коалиција (ЕПП, Обновува и С&Д) и националистите на европските конзервативци и реформисти. Гласачите на екстремно десничарската група „Идентитет и демократија“ отворено се против Украина со 64 отсто во спротивниот табор.
Селективни безбедносни перцепции
Додека целосната руска инвазија на Украина, сега во својата трета година, внесе свеж импулс во процесот на проширување во Брисел и низ главните градови, гласачите се многу помалку ентузијасти. Проширувањето не е ниту меѓу 10-те приоритети што ги идентификуваа за претстојниот плебисцит и следниот мандат.
Освен Украина, релативно мнозинство од гласачите во ЕУ не ја делат идејата на нивните политички лидери дека другите земји што ќе се приклучат на Унијата ќе ја подобрат стабилноста на Европа.
Во овој случај важно е и географското и политичкото опкружување. Поволните мислења на Нордијците драстично опаѓаат, додека гласачите на земјите од Централна и Јужна Европа имаат различни мислења.
Само 37 отсто од европските гласачи го поддржуваат приемот на Босна и Херцеговина во ЕУ, 33 отсто се против, а 30 отсто немаат мислење. Најмногу ЗА се Романците (62%), но повеќето Германци (40%) се против како и 50% од Французите.
Што се однесува до Грузија, оние кои се за и против тежат исто, по 35 отсто, додека други 30 отсто не знаат. Грузија доби кандидатски статус минатиот декември, а водачите на ЕУ сè уште не го одобрија отворањето на преговорите.
Европејците се подеднакво поделени за членството на Србија со 37 отсто против и 35 отсто за. Романците, пак, се најповолни, додека Германците, Французите и Холанѓаните со големо мнозинство се против.
Трендот е ист и за Албанија со гласовите против во водство – 38% наспроти 34%.
Турција е најмалку популарен кандидат за ЕУ за Европејците, покажа анкетата на ИПСОС, со 55 отсто од анкетираните Европејци против. Само во Романија, Шпанија, Бугарија, Португалија и Унгарија гласањето ЗА одобрување е посилно, а испитаниците од другите земји-членки се против.
Црна Гора и Северна Македонија се исто така земји кандидати и веќе го започнаа преговарачкиот процес, но тие не беа вклучени во истрагата на IPSOS/EURONEWS.
Подготви: Ј. Ѓ.
