Украинскиот претседател Володимир Зеленски изјави дека Украина е „подготвена за избори“, реагирајќи на повторените тврдења на американскиот претседател Доналд Трамп дека Кијив ја „користи војната“ како изговор да не организира гласање.
Мандатот на Зеленски истече во мај 2024, но изборите се суспендирани поради воената состојба воведена по руската инвазија. Тој порача дека ќе побара предлози за законски измени што би овозможиле избори доколку безбедноста може да се гарантира со помош од САД и европските сојузници.
„Барам САД да помогнат во обезбедувањето на изборите“
Зеленски изјави дека избори би можеле да се одржат „во наредните 60 до 90 дена“ доколку се гарантира безбедноста на процесот.
„Барам сега, и тоа јавно го кажувам, САД да ми помогнат, можеби заедно со европските партнери, да се обезбеди сигурност за изборите,“ рече украинскиот претседател.
Тој додаде дека прашањето за изборите „пред сè зависи од украинскиот народ, а не од други држави“, посочувајќи:
„Со сета почит кон нашите партнери.“
Зеленски ги отфрли наводите дека се „држи до власта“ или дека одложувањето на изборите е причината што војната продолжува, нарекувајќи го тоа „целосно неразумен наратив“.
Трамп ги повторува руските позиции – Кремљ задоволен
Во интервју за Politico, Трамп тврдеше дека Украина ја губи демократијата со тоа што не организира избори:
„Говорат за демократија, но доаѓа момент кога тоа веќе не е демократија,“ изјави тој.
Трамп исто така повтори дека Зеленски треба да „игра на карта на договор“ и да отстапи територии за да се постигне мир – став кој Москва го повторува со години.
Кремљ веднаш го поздрави тој став:
Портпаролот Дмитриј Песков рече дека изјавите на Трамп се „многу важни“ и дека „во многу аспекти се усогласени со руската позиција“.
Опозицијата во Украина длабоко поделена
Идејата за избори предизвика нов бран реакции во украинската политика.
Опозициската пратеничка Лесија Василенко за Би-Би-Си, изјави дека „избори никогаш не се можни за време на војна“, повикувајќи се на британскиот пример од Втората светска војна.
Пратеникот Олексиј Гончаренко отиде и подалеку, нарекувајќи ја идејата „целосно невозможна“:
„Изборите не се само означување на гласачки лист. Тоа е кампања, дебати, цел процес. Можеби Зеленски гледа можност за квази-избори што би му одговарале додека ја контролира медиумската сцена.“
Од друга страна, Олександар Мережко, пратеник од партијата на Зеленски и претседател на комитетот за надворешна политика, истакна дека постои „силен консензус“ против избори под воена состојба:
„Дури и опозицијата што сака Зеленски да замине е против избори, затоа што ја разбира опасноста.“
Тој предупреди дека избори сега би биле „точно она што Путин го посакува“, затоа што би создале внатрешна политичка поделба.
Практични пречки: војници на фронтот, бегалци, небезбедни региони
Експертите предупредуваат дека практичните проблеми се огромни. Повеќе од 5,7 милиони Украинци се во странство, според ОН. Стотици илјади војници се на фронтот и нема гаранција дека би можеле да гласаат. Нападите врз инфраструктурата ја прават безбедноста на изборните места неизвесна.
Како што вели аналитичарката Хана Шелест,
„Не можете да гарантирате безбедност на избирачките места додека траат ракетни напади.“
Зеленски под дипломатски притисок – одбива да отстапи територија
Зеленски продолжува со дипломатската турнеја низ Европа по неуспешните разговори меѓу Кијив и Вашингтон викендов. Украинската страна стравува дека САД би можеле да туркаат договор што би ја оставил Украина ранлива за идни напади.
Тој категорично одбива да отстапи територија:
„Украина нема да се откаже од својата земја,“ порача украинскиот претседател.
Редакција Фронтлајн
